Prva Nemanjina zadužbina – drugi deo

0

Za manastir Sv. Bogorodice vezane su mnogobrojne legende, jedna od njih kaže da je neki obesni Turčin u XVIII veku crkvu razrušio i od njenog materijala sagradio na reci “Isakovu” vodenicu, koju je kasnije odnela Toplica.

Potajno skriven i udaljen svega nekoliko stotina metara od ušća ovaj manastir je svojim izgledom oduvek privlačio pažnju raznih istraživača, putnika namernika i dr. U svojim poznatim putovanjima kroz Srbiju krajem XIX veka, manastir obilazi i austrijski balkanolog i zaljubljenik u starine, Feliks Kanic. Ovaj istraživač ostavlja crtež ove crkve ali i njen skromni opis.

Navodi da je prilikom obilaska zapazio ikone svetaca na porušenim zidovima, koje su bile poprilično uništene. Zanimljivo, on još tada ovaj manastir vidi kao veoma značajan spomenik, i nalaže da ga treba što pre ispitati i sačuvati od zaborava.

Zub vremena je dodatno ugrozio ruševinu, te je 1921. ona očišćena od korova i ujedno su izvedena prva arheološka istraživanja. Okolni objekti su delimično otkopani i istraženi a crkva je 1948. godine delimično dograđena i konzervirana.

Danas meštani ovu svetinju nazivaju “Petkovača” jer se svake godine na Veliki Petak oko nje okupi nekoliko hiljada vernika, mole se bogu, pale sveće i postavljaju trpeze sa posnom hranom i tu obeduju.

Manastir Sv. Bogorodice predstavlja usamljen primer u srpskoj srednjovekovnoj arhitekturi. Ovaj spomenik stavljen je pod zaštitu kao nepokretno kulturno dobro od izuzetnog značaja.

Interesantno je da se nalazi nasuprot jedne ranovizantijske bazilike i u blizini lokaliteta Marina kula. Manastir bi svakako trebalo bolje arheološki istražiti, zajedno sa okolnim pomenutim lokalitetima, bolje prezentovati i turistima i lokalnom stanovništvu.

Kuršumlija bi imala čime da se ponosi, ne samo prvim zadužbinama Stefana Nemanje, već i mnogobrojnim spomenicima i arheološkim lokalitetima iz njene bogate prošlosti.

Prvi deo priče o Prvoj Nemanjinoj zadužbini možete pročitati OVDE

(Autor: Milan Savić, student 4. godine Odeljenja za arheologiju, Filozofskog fakulteta, Univerziteta u Beogradu)

Napiši komentar

Komentare koji sadrže osvrte na nečiju ličnost i privatan život, kao i bilo kakvu pretnju, uvredu, nepristojan rečnik, govor mržnje, rasne i nacionalne uvrede ili bilo kakav nezakonit sadržaj – Top Novosti neće objavljivati. Molimo vas da se u komentarima držite teme teksta. Istovremeno, redakcija Top Novosti zadržava pravo da – ukoliko ih proceni kao neumesne – skrati Mišljenja iznešena u komentarima su privatno mišljenje autora komentara i ne odražavaju stavove redakcije Top Novosti već se smatraju stavom čitalaca. Smatra se da ste slanjem komentara potvrdili saglasnost sa gore navedenim pravilima.
Please enter your comment!
Please enter your name here